Муим хавфсызлыкъ ве ер айырув объекти оларакъ, къораларнынъ земаневий джемиетте къулланув мейданлыгъы кенъдир. Оларнынъ эсас вазифелери сынъырларны бельгилемек, рухсетсиз киришнинъ огюне кечмек, адамлар ве мулькни къорчаламакътыр. Олар ландшафт дизайнында, ёл юрюшини идаре этмекте ве дигер сааларда да муим роль ойнайлар. Бу макъаледе къоралар учь тарафтан талиль этиледжек: оларнынъ эсас вазифелери, эсас чешитлери ве къулланувнынъ типик сценарийлери.
I. Исарларнынъ эсас вазифелери .
Исарларнынъ биринджи вазифеси – хавфсызлыкътыр. Олар физикий манъзыль яратып, къанунсыз кириш, айванларгъа зарар кетирюв я да тесадюфий йыкъылув киби ола бильген телюкелерни семерели шекильде къапаталар. Меселя, санайы заводлары я да апсханелер киби юксек-хавфсызлыкъ ерлеринде юксек-къавийликтеки къораларны невбетчилик системаларынен бирлештирмек мумкюн, бойлеликнен, чокъ-къатлы къорчалав системасы пейда ола. Экинджиден, къоралар зоналаргъа болюв системалары оларакъ хызмет этелер, джемаат ве хусусий ерлерни ачыкъ-айдын бельгилейлер я да функциональ ерлерни (ёл айырыджылары ве оюн мейданчыкълары зоналары киби) фаркълайлар. Бундан да гъайры, ландшафт дизайнында къоралар материал ве дизайн сечими вастасынен этраф муитнинъ эстетикасыны юксельте биле.
II. Къорчалавларнынъ эсас чешитлери .
Исарларны материалына ве къулланув макъсадына коре чешит тюрлерге больмек мумкюн. Маден панджасы энъ кенъ даркъалгъан чешиттир, онынъ арасында кьайнатылгьан телли сет, токъума сет (зынджырлы панджа киби) ве кенишлетильген маден бар. Бу сетлер юксек-къавийликке ве коррозиягъа-даянгъанлар, шунынъ ичюн оларны апсханелерде ве автомобиль ёлларынынъ орталарында къулланмакъ мумкюн. Пластик панджалар (ПВХ-къапламалы телли сет киби) енгиль ве -рентабельдир, оларны сыкъ-сыкъ мувакъкъат айрылыкъ я да абаданлаштырув ичюн къулланалар. Бетон панджалар аньаневий сетли къурулыш олмаса да, онынъ монтажлы модуль дизайны ёлларда ве къуруджылыкъ ерлеринде сыкъ-сыкъ маден сеткилернен бирлештириле. Электрик панджалары киби махсус чешитлери (о, ичери киргенлерни четке чекмек ичюн импульсли электрик токуны къуллана) юксек-хавфсызлыкъ ерлеринде къулланыла.
III. Къулланувнынъ типик сценарийлери .
Инфраструктурада автомобиль ёллары ве демирёллар боюнда, аятий адамларнынъ киришини эксильтмек ичюн, кенъ таркъалгъан анти-къырмашув панджалары къоюла. Аэропортнынъ учув-энюв ёлларында ичери кирмекнинъ огюне кечмек ичюн пекитильген маден сетлери къулланыла. Мескен къулланмаларында мескен джемиетлери эм эстетика, эм де къорчалав ичюн сыкъ-сыкъ цинк-челик панджаларны къулланалар, айвандарлыкъ фермалары исе айванларны айырмакъ ичюн коррозиягъа-къаршы тургъан нейлон сетке я да кьайнатылгьан телли сетке таяналар. Санаий къулланувда химия заводларында ве сакълав ерлеринде химиявий-къаршы тургъан панджалар, эм де хабердарлыкъ ишаретлери къулланыла. Бундан да гъайры, спорт стадионларында зынджырлы-звенолы фехтование сейирджилерни ёлгъа къойып, спортчыларны къарышувдан къорчалай биле.
Хуляса
Къоранталарнынъ лейхасыны япкъанда ве сечип алгъанда, функциональлик, экологик уйгъунлашув ве масрафлар-эффективлиги эр тарафлама козь огюне алынмакъ керек. Материаллар акъкъында илимдеки илерилевлернен келеджек панджа акъыллы хусусиетлерге (интеграль датчиклер киби) ве экологик тарафтан темиз хусусиетлерге (къайта ишлетиле бильген материалларгъа) догъру инкишаф этеджек, акъыллы шеэрлерде къулланув ве тургъун инкишаф имкянларыны даа да кенълештиреджек. Догъру сечильген ве ерлештирильген панджалар тек ерни идаре этмекнинъ семерелилигини юксельтмей, айны вакъытта земаневий джемиетнинъ хавфсызлыкъ системасынынъ энъ муим къысмы оларакъ хызмет эте.